Αρχική

ΠΡΟΓΟΝΙΚΑ ΠΑΙΓΝΙΔΙΑ

Ένας καλός φίλος του χωριού μας και της ιστοσελίδας μας - ο Γιώργος Τσόλης, ηπειρώτης κι αυτός, μέλος της ιστοσελίδας μας κι ερευνητής της ιστορίας του τόπου μας -  μας έστειλε την πρωτόλεια δουλειά του για τριάντα τρία παραδοσιακά παιγνίδια τα οποία πρόκειται και να εκδώσει. Εμείς δημοσιεύσαμε από την εργασία του τις τρεις ενότητες. Σήμερα δημοσιεύουμε όλη του την δουλειά, όλα τα παιγνίδια σε ένα ενιαίο κείμενο.

Το χωριό μας ήταν και είναι όμορφο χωριό. Παλιά, κάθε σπίτι είχε και την πισίνα του που γέμιζε με γάργαρο δροσερό νερό, είχαμε και μια θερμαινόμενη πισίνα, του μπάρμπα-Βαγγέλη για έκτακτες ανάγκες. Κάθε πισίνα είχε και την δική της ιδιαιτερότητα. Η δική μας πισίνα ήτανε το καλοκαίρι κατάλληλη για χειμερινούς κολυμβητές, η πισίνα της θειάς της Νάσενας, ήταν κατάλληλη για όσους αγαπούσαν τα αχλάδια, η θερμαινόμενη πισίνα για όσους αγαπούσαν τα κεράσια, και για να μην τα πολυλογώ, κάθε πισίνα προσέφερε κάτι ιδιαίτερο. Κάποιες από τις πισίνες είχαν ένα βασικό πλεονέκτημα. Ηταν αθέατες στο ευρύ κοινό, κι έτσι μπορούσαμε να απολαύσουμε το κολύμπι  χωρίς τις ειδικές περιβολές, μαγιώ και τα τοιαύτα - παραγγελίες από τους ζωτικιώτικους  οίκους μόδας. Τότε οι πισίνες ήταν και αφορολόγητες, δεν αποτελούσαν τεκμήριο διαβίωσης, παρ’ ότι το νερό ανανεωνόταν κάθε βράδυ. Για τον λόγο αυτό δεν υπήρχε και καμμιά ανάγκη χλωρίωσής τους.

Τὸ δὲ τὴν πόλιν σοι δοῦναι…

Ἀπαρτίσας οὖν τὰ πάντα, ὡς αὐτῷ ἐδόκει καλῶς, ἔπεμψεν ἔνδον λέγων τῷ βασιλεῖ «Γίνωσκε τὰ τοῦ πολέμου ἤδη ἀπήρτησθαι· καὶ καιρός ἐστιν ἀπό τοῦ νῦν πρᾶξαι τὸ ἐνθυμηθὲν πρὸ πολλοῦ παρ’ ἡμῖν νῦν· τὴν δὲ ἔκβασιν τοῦ σκοποῦ τῷ Θεῷ ἐφίεμεν. Τί λέγεις; Βούλει καταλιπεῖν τὴν πόλιν καὶ ἀπελθεῖν, ἔνθα καὶ βούλει, μετὰ τῶν σῶν ἀρχόντων καὶ τῶν ὑπαρχόντων αὐτοῖς, καταλιπὼν τὸν δῆμον ἀζήμιον εἶναι καὶ παρ’ ἡμῶν καὶ παρά σοῦ; ἤ ἀντιστῆναι καὶ σὺν τῇ ζωῇ καὶ τὰ ὑπάρχοντα ἀπολέσεις σύ τε καὶ οἱ μετὰ σέ, ὁ δὲ δῆμος αἰχμαλωτιστθεὶς παρὰ τῶν Τούρκων διασπαρῶσιν ἐν πάσῃ τῇ γῇ;»

ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΡΟΕΔΡΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ¨ ΟΙ ΦΙΛOI ΤΟΥ ΣΟΥΛΙΟΥ¨ ΓΙΑΝΝΗ ΜΠΑΝΙΚΑ

     Συγκεντρωθήκαμε σήμερα εμείς οι χιλιάδες προσκυνητές σε χώρο ιερό, στο λίκνο της ελευθερίας για να τιμήσουμε αυτούς που θυσιάστηκαν στο όνομα του απόλυτου και υπέρτατου αγαθού, στο όνομα της ελευθερίας.

      Μεγάλη η τιμή να εκφωνήσω τον πανηγυρικό της ημέρας προπαντός με την ιδιότητά μου ως προέδρου του συλλόγου «Οι φίλοι του Σουλίου»

     Υπενθυμίζω ότι ο πρόδρομος σύλλογος των «φίλων του Σουλίου» μαζί με τον αείμνηστο πρώτο πρόεδρό του, τον εκ της Παραμυθιάς καταγόμενο ιστορικό και λόγιο Βασίλη Κραψίτη ήταν οι  πρωτεργάτες της τέλεσης των Πανελληνίων εορτών στη μνήμη του αγώνα των Σουλιωτών, οι οποίες και πραγματοποιήθηκαν για πρώτη φορά την  30^η Απρίλη του 1961. Υπενθυμίζω επίσης ότι ο σύλλογος «οι φίλοι του Σουλίου» είναι ο σύλλογος θεματοφύλακας της ιστορίας των Σουλιωτών με τις αλλεπάλληλες εκδώσεις  ιστορικών κειμένων  και αρχείων γνωστές σε όλους ως « Μνήμη Σουλίου» αλλά, και με τις ανεγέρσεις προτομών και μνημείων όπως μπορείτε να παρατηρήσετε στον ιερό χώρο του Σουλίου και στην πόλη της Παραμυθιάς.

Αυτές οι βραδιές, αυτές οι συναντήσεις ουσιαστικά είναι πράξεις αντίστασης σε μια τέτοια εποχή. Εδώ είμαστε σήμερα μια συμμορία, αλλά επειδή θα ‘χουμε  νομικούς κάτω  ίσως, όχι με την παραβατική σημασία του όρου, αλλά με την αρχαία ελληνική του σημασία Συμμορία ήταν οι χορηγοί του αρχαίου αθηναϊκού στόλου. Βέβαια η λέξη πήρε άλλη διαδρομή στα χρόνια που πέρασαν. Ουσιαστικά, λοιπόν, εδώ, εσείς, απόψε, εμείς όλοι είμαστε χορηγοί ενός άλλου στόλου, ενός πνευματικού στόλου, που κάποιοι παν να τον βουλιάξουνε, αλλά υπάρχουνε και καπεταναίοι και μαστορόπουλα που δεν έχουν καθόλου σκοπό να τους χαρίσουν αυτά τα νερά κι αυτά τα καράβια. Ενας τέτοιος παλληκαράς του μυαλού είναι ο φίλος μου ο Φώτης.

του Γεωργίου Κόνδη

Εν αρχή ην ο λόγος και εκ του λόγου γεννάται η αρχή του παντός. Ιδού λοιπόν αυτός ο γητευτής της πέτρας και των φρυγάνων, που αναμαζεύοντας με λέξεις τις ξέρες του άγονου τόπου του μετράει τους χρόνους από τη γέννηση, από την Αρχή, έως το τώρα, φτιάχνοντας ημερολόγιο πλεύσης ώσπου να ξανοιχτεί μακριά και να τον πιάσει πάλι ο νόστος, η θέληση για επιστροφή. Σ'αυτό το δρομολόγιο ανάμεσα στην αγριάδα των ηπειρώτικων ψηλών βουνών και στην γαλάζια ηρεμία της αργολικής θάλασσας, χτυπάει κοντέρ ο Φώτης Μότσης μαζεύοντας τις σκέψεις και τα βιώματά του σε γραμμές με λέξεις και νοήματα πυκνά, ίσως και δύσκολα καμιά φορά να τα πλευρίσεις χωρίς να μπεις στο κόπο να μυρίσεις τ' αρώματα του Ζωτικού στο Σούλι και να ακούσεις το κράξιμο από τα ψαροπούλια στα βράχια του Παλαμηδιού στο Ναύπλιο.

Καταμεσίς τ’ ουρανού ο ήλιος τσουρούφλιζε  τα γυμνά μας μπράτσα και καθώς ο ιδρώτας έσμιγε με την σκόνη και γίνονταν κάτι σαν γλίτσα στο κορμί μας, πήραμε την απόφαση να ξεκουράσουμε τα κουρασμένα μας νιάτα στον ίσκιο του πουρναριού, στην άκρη του δεύτερου απ΄ την κορφή χωραφιού στην ρουπακιά, όπου συνήθως κρεμούσαμε τον τορβά με το ψωμί, τις τηγανητές πατάτες, το τυρί και τις ελιές. Αφήσαμε τις κόσσες εκεί ακριβώς που τέλειωνε το κομμένο χορτάρι και πήγαμε ν’ απολαύσουμε μια  τσιγαριά κάτω απ’ τον ίσκιο  του πουρναριού, να πιούμε λίγες γουλιές «ζεστό» νερό από την κάψα του καλοκαιριού, πριν απολαύσουμε το θεσπέσιο γεύμα μας. 

Συνέλεγε τους ανθούς των πετρωμάτων
Τα τρυφερά δοντάκια των νεφών
κάθε που κατέβαινε η βροχή
Αρμολογούσε τη ραχοκοκαλιά του φόβου
Την εξοστράκιζε στα πίσω του ορίζοντα
στο πλάϊ των φρεάτων
τα που εστέρευαν τη δίψα των ορέων

Κατόπιν έδραττε ασκό
από τομάρι απελπισίας
Φύσαγε ίσα στον στενό λαιμό του
τον ήχο πλάγιο
ατιθάσευτο
σάμπως ο αλαργινός ο καλπασμός
αλλοπαρμένων ταύρων που σιμώνουν