Η Ιθάκη σ’ έδωσε τ’ ωραίο ταξείδι

Τούτος ο «επίλογος» των δασκάλων μας με την διάχυτη ποιητική διάθεση γίνεται μονοπάτι στις θύμισές μας και πρόταξη του χρέους να ’μαστε πάντα νέοι και πάντα αληθινοί.   Γίνεται τ’ άγγιγμα ψυχής,  που ανοίγει τα φτερά σε κόσμους παραμυθένιους, μα τόσο ζωντανούς, τόσο πραγματικούς. Είναι το συναπάντημα του πόθου και της ανάμνησης, είναι αυτό, που καθώς τα χρόνια βαραίνουν τους ώμους μας, αναζητούμε σε δρόμους περπατημένους απ΄ τα όνειρά μας, τις προσδοκίες και τις ελπίδες μας.

Χρόνια πριν, θυμάμαι, κόντευαν τα Χριστούγεννα, ο δάσκαλός μας, ο Αλέκος, είχε «προκηρύξει» διαγωνισμό ποίησης για τις τρεις τελευταίες τάξεις του σχολείου. Πήγαινα Πέμπτη δημοτικού, κι είχαμε κάνα μήνα μπροστά μας να συνθέσουμε τις σκέψεις μας στον πρώτο ανθρώπινο λόγο, την ποίηση.
Διάβασα εκείνες τις μέρες όλα τα ποιήματα των «Αναγνωστικών», την μισή Οδύσσεια και άλλο τόσο την Ιλιάδα. Βλέπετε, τότε οι πηγές της γνώσης μας ήταν τα σχολικά βιβλία και η φύση. Ούτε λόγος για σχολικές βιβλιοθήκες κι εγκυκλπαίδειες. Είχα βρεί και κάποια ποιήματα του Κρυστάλλη και μου είχαν αρέσει πολύ.
Αφού εξοπλίστηκα με όλη την διαθέσιμη τότε στο χωριό μας γνώση «περί ποιείν» ξεκίνησα την συγγραφή. Το προσωδιακό μέτρο των ομηρικών επών δεν με βόλευε, αφήστε που δεν καταλάβαινα και τι διάβαζα. Ηταν βλέπετε τα έπη στο αρχαίο κείμενο κι όχι σε κάποια μετάφραση. Η βουκολική ποίηση του Κρυστάλλη με γοήτευε.

«Από μικρό κι απ᾿ άφαντο πουλάκι, σταυραητέ μου,
παίρνεις κορμί με τον καιρό και δύναμη κι αγέρα
κι απλώνεις πήχες τα φτερά και πιθαμές τα νύχια
και μέσ᾿ στα σύγνεφα πετάς, μέσ᾿ στα βουνά ανεμίζεις»

Ο ιαμβικός δεκαπεντασύλλαβος μου ήρθε πολύ βολικός κι έγραψα το πρώτο μου ποίημα σε ομοιοκατάληκτους ιαμβικούς δεκαπεντασύλλαβους στίχους. Ηταν η ιστορία μας χιονισμένης μέρας των Χριστουγέννων, μια προσπάθεια να περιγράψω την φύση και να την φιλιώσω με τις πεθυμιές μου. Το ποίημα ήταν πολύ ωραίο κι ο δάσκαλός μου δεν πίστεψε πως το ΄χα γράψει μονάχος. Δεν με πείραξε αυτό καθόλου γιατί με την ευκαιρία του διαγωνισμού εγώ είχα ανακαλύψει τον αστείρευτο πλούτο της λογοτεχνίας. Διάβασα τότε το «Εγκλημα και τιμωρία» του Ντοστογιέφσκυ, την «Μάννα» του Μπυσόν την «Λυγερή» του Καρκαβίτσα, «Τα μυστικά του βάλτου» της Πηνελόπης Δέλτα και όλα τα λογοτεχνικά βιβλία που οι δάσκαλοί μου είχαν την καλοσύνη να μου δανείσουν.
Τον επόμενο χρόνο ξεκίνησε και η πρώτη έκδοση του περιοδικού του σχολειού μας. Στην συντακτική επιτροπή του περιοδικού η Δέσποινα κι εγώ. Τότε γράψαμε κι οι δυό μας  κι άλλα ποιήματα κι εκθέσεις για τις ομορφιές και την ζωή στο χωριό μας. Η εκτύπωση του περιοδικού ήταν ολόκληρη διαδικασία. Γράφαμε τα κείμενα με πέννα και με ειδικό μελάνι, οι χαρακτήρες αποτυπώνονταν πάνω σε μια ειδική κέρινη επιφάνεια, η οποία και αποτελούσε το πρότυπο τυπογραφικό, πάνω στο οποίο περνούσαμε το λευκό χαρτί για εκτύπωση.
Θυμάμαι, πάλι, τους αθλητικούς αγώνες που διοργάνωναν οι δάσκαλοί μας κάθε τέλη του χρόνου, και τον Νίκο Μπούκα να βγαίνει πρώτος στο άλμα είς ύψος και τον Θανάση Θεμελή να βγαίνει πρώτος στο άλμα εις τριπλούν και τους λακκιώτικους αγώνες που έγιναν στον κάμπο, αν δεν απατώμαι, της Μπεστιάς.
Με την απαρίθμηση όλων αυτών των δραστηριοτήτων θέλω απλώς να καταδείξω πως το χωριό μας, αποκλεισμένο μέσα στα βουνά, αποκομμένο από τις κάθε λογής δραστηριότητες των αστικών κέντρων, είχε την δύναμη, είχε τους ανθρώπους,  ακόμη κι αν όλοι μας σκορπίσαμε στους πέντε ανέμους, κι ακριβώς γι’ αυτό να κάνει το δικό του ταξίδι και να κερδίσει κατά την ρήση του μεγάλου Καβάφη

«Η Ιθάκη σ’ έδωσε τ’ ωραίο ταξείδι.
Χωρίς αυτήν δεν θάβγαινες στον δρόμο.
Άλλα δεν έχει να σε δώσει πια.

Κι αν πτωχική την βρεις, η Ιθάκη δεν σε γέλασε.
Έτσι σοφός που έγινες, με τόση πείρα,
ήδη θα το κατάλαβες οι Ιθάκες τι σημαίνουν.»

Ι. Μότσης

Print

Αναμνήσεις

ΣΤΟ ΑΛΩΝΙ

Είχαμε θερίσει το στάρι στη Ρουπακιά, το είχαμε κουβαλήσει με τη φοράδα και στοιβάξει στο αλώνι....

Read more: ΣΤΟ ΑΛΩΝΙ

Ο Τσιρώνης

Ξημέρωσε, χάραξε η ημέρα, έχουμε δρόμο σήμερα, έχουμε ανηφόρα. Δύο ώρες μέχρι την Κοπάνησα. Είκοσι...

Read more: Ο Τσιρώνης

Ο περδίκης

Βαρύς ο χειμώνας στο χωριό. Αφού είχαν, για κάμποσες μέρες, αγκομαχήσει ο Παλεχώρης κι ο Πλάτανος...

Read more: Ο περδίκης

Το έλατο

Κάποια Χριστούγεννα στο Ζωτικό, θελήσαμε κι εμείς, εγώ κι ο Φώτης, να στολίσουμε για...

Read more: Το έλατο

Απόψεις

25η Μαρτίου: μία ευσύνοπτη παρουσίαση της διπλής γιορτής

Η 25η Μαρτίου είναι ημέρα εορτασμού της επανάστασης του 1821, αλλά και ημέρα κατά την οποία...

Read more: 25η Μαρτίου:...

Εν αρχή ην το χάος

Ι. Μότσης «Εν αρχή ην το Χάος[1]» κατά τον Ησίοδο. Τρία στοιχεία όμως συνυπάρχουν, το Χάος, η...

Read more: Εν αρχή ην το...

ΤΟ ΠΑΣΧΑ, Η ΛΑΜΠΡΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Δημητρίου Μίχα, φιλολόγου Τό Πάσχα εἶναι ἀπὸ τὶς πιὸ παλιὲς ἂν ὄχι ἡ ἀρχαιότερη ἑορτὴ τῆς...

Read more: ΤΟ ΠΑΣΧΑ, Η...

Το Τέρας κι εμείς (ένα υστερόγραφο στην προαναγγελθείσα απώλεια του Βαγγέλη Γιακουμάκη)

Το Τέρας κι εμείς (ένα υστερόγραφο στην προαναγγελθείσα απώλεια του Βαγγέλη Γιακουμάκη) Ο τίτλος...

Read more: Το Τέρας κι...

Δημιουργίες

της στιγμής....

Δέν εἶναι ἡ ποίηση ἡ στίλβη τῆς ἀσχήμιας καί στό κατέβατό της τό ἀνάχωμα μήτε Εἶναι τό δίστομο

Read more: της στιγμής....

εν χορδαις και λίθοις

(απόσπασμα από το νέο βιβλίο ποημάτων του ΦωτοΜότση)   ἄ  εἶμαι περίσσια ἀποσταµένος  εἶπε Βαρέθηκα τῆς...

Read more: εν χορδαις...

Η Αντιγόνη

του Φώτη Μότση Η Αντιγόνη είπε το ‘ναι’. Μετά από τόση άρνηση, τόσα συμβάντα, τόση κάθε λογής...

Read more: Η Αντιγόνη

Η Μάρω

Aλωνάρης, δούλευε το αλώνι ολημερίς Είχαμε θερίσει το στάρι στη Ρουπακιά, είχαμε στοιβάξει τα...

Read more: Η Μάρω