Η φιλοσοφία των κυνικών: Αντισθένης - Διογένης - Κράτης

Οι «Κυνικοί» ήταν Φιλοσοφική Σχολή, και µάλιστα µία από τις µακροβιότερες. Τίποτε στη ζωή, έλεγε ο ∆ιογένης, δεν επιτυγχάνεται χωρίς άσκηση, και η άσκηση αυτή µπορεί να υπερνικήσει κάθε εµπόδιο. Επειδή για να ζήσει κανείς ευτυχισµένα πρέπει να διαλέξει, αντί για τους άχρηστους κόπους, εκείνους που είναι ταιριαστοί µε τη φύση, η δυστυχία οφείλεται στην αφροσύνη. Γιατί ακόµη και η περιφρόνηση της ηδονής είναι γλυκύτατη όταν την έχει κατακτήσει κανείς έπειτα από άσκηση, και όπως εκείνοι που έχουν συνηθίσει να ζουν µε ηδονές, µε µεγάλη δυσαρέσκεια πηγαίνουν στο αντίθετο, έτσι κι εκείνοι που έχουν ασκηθεί στο αντίθετο καταφρονούν τις ηδονές µε µεγαλύτερη απόλαυση.

Διαβάστε Περισσότερα

Εκτύπωση

Ξέγνοιαστα χρόνια

Αχ αυτά τα ξέγνοιαστα, τα παιδικά μας χρόνια στο δημοτικό σχολείο. Γεμάτα παιγνίδι και ανεμελιά. Ειδικά το καλοκαίρι, που όλος ο χρόνος ήταν ολοδικός μας. Από το χάραμα μέχρι που θάμπωνε. Τα γόνατά μας πληγιασμένα  καθώς σερνόμασταν σε πλαγιές και λαγκάδια, κάτω από πυκνόφυλλα πουρνάρια, κάτω  από χαμηλές κουμαριές, μέσα σε θάμνους, μέσα από βάτους. Οι κρούστες από τις πληγές στα πόδια. στα χέρια, στο κορμί μας ήταν τα δικά μας πονεμένα “στολίδια”. κι ήταν αυτά σημάδια περηφάνειας, που σμίλευαν την ψυχή και τον νου μας. 

 

Διαβάστε Περισσότερα

Εκτύπωση

Ο “χρόνος” στην ελληνική φιλοσοφία

Ι. Μότσης

Είναι γνωστό από το παράδοξο του Ζήνωνα που ο ταχύς Αχιλλέας δεν θα φτάσει ποτέ την προπορευόµενη χελώνα, επειδή  ώσπου ο Αχιλλέας να διανύσει την απόσταση που κάθε φορά τον χωρίζει από την χελώνα αυτή θα έχει διανύσει ήδη ένα διάστηµα, έστω και µικρό, γι’ αυτό και η χελώνα θα προπορεύεται συνεχώς.

«Έστι δ’ ούτος ότι το βραδύτατον ουδέποτε καταληφθήσεται θέον υπό του ταχίστου. Έµπροσθεν γαρ αναγκαίον ελθείν το διώκον, όθεν ώρµησε το φεύγον, ώστ’ αεί τι προέχειν αναγκαίον το βραδύτερον. Έστι δε και ούτος ο αυτός λόγος τώι διχοτοµείν, διαφέρει δ’ εν τώι διαιρείν µη δίχα το προσλαβανόµενον µέγεθος (Αριστοτέλης, Φυαικά Ζ 9.239 Β 14)».

Διαβάστε Περισσότερα

Εκτύπωση

Ευδαιμονία

Ι. Μότσης

Κυρίαρχο ζήτημα στη πολιτική φιλοσοφία του Αριστοτέλη αποτελεί  ο  προσδιορισμός  των  εννοιών  της  αρετής  και  του  αγαθού,  έννοιες  οι  οποίες  αναγνωρίζονται  ως  μέσα  επίτευξης  της  ύψιστης  ανθρώπινης  ενέργειας, της ευδαιμονίας:, «τὸ πάντων ἀκρότατον τῶν πρακτῶν ἀγαθῶν».

Υπάρχει μια επιπλοκή που οφείλεται στα νέα μας Ελληνικά. Εμείς, όταν λέμε ότι κάποιος είναι ηθικός εννοούμε ενάρετος , εννοούμε αγαθός . Ο Αριστοτέλης όμως όταν θέλει να πει ενάρετος χρησιμοποιεί τη λέξη “αγαθός”, ποτέ τη λέξη “ηθικός”. Αν δεν χρησιμοποιεί τη λέξη “αγαθός”, μπορεί να χρησιμοποιεί τη λέξη “φρόνιμος”, καμιά φορά χρησιμοποιεί τη λέξη “σπουδαίος”.

Διαβάστε Περισσότερα

Εκτύπωση

Ηθική, Δικαιοσύνη και Πολιτεία

Ι. Μότσης

Μία από τις ηθικές αρετές, η οποία στην αριστοτελική φιλοσοφία αποκτά και κοινωνικό/πολιτικό περιεχόµενο, είναι η δικαιοσύνη. Η αρετή της δικαιοσύνης συνιστά για τον Αριστοτέλη, όπως και για τον Πλάτωνα, την κατεξοχήν «τελείαν αρετήν» και την προϋπόθεση των υπολοίπων ηθικών και πολιτικών αρετών. 

Η δικαιοσύνη αποτέλεσε και θα αποτελεί το όραµα των ατόµων, των κοινωνιών και των φωτισµένων συνειδήσεων. Οι απόψεις, όµως, διαφέρουν ως προς το περιεχόµενο της έννοιας της δικαιοσύνης διότι, όπως είχε τονίσει ο Αριστοτέλης, η λέξη αυτή είναι πολυσήµαντη και κατατάσσεται στα «πλεοναχώς λεγόµενα». Ήδη στις απαρχές της αρχαιοελληνικής διανόησης, η δικαιοσύνη κάνει αισθητή την παρουσία της µε άλλους συνώνυµους όρους, όπως «Θέµις», «∆ίκη», «δίκη» και «δίκαιον», που χρησιµοποιούνται µε συµβολική και κοσµολογική σηµασία. 

Διαβάστε Περισσότερα

Εκτύπωση

Αναμνήσεις

Αναμένω

Ετούτο κι αν ήταν: είχα να ιδώ τον tatsis από τον καιρό με τα κοντά, τα ολούθε μπαλωμένα...

Read more: Αναμένω

Το Ζωτικό

του Φώτη Παπαφώτη Το Ζωτικό ανήκε στην επαρχία Παραμυθιάς όταν η Παραμυθιά, ήταν στον Νομό...

Read more: Το Ζωτικό

ο ταχυδρόμος του χωριού και οι ζαβολιές μας

Τετάρτες, αν θυµάµαι καλά, ακούγαµαν την τροµπέτα από τη ράχη του Σταυρού. Ντούουου! Ντούουου!...

Read more: ο ταχυδρόμος...

Ο γάϊδαρος

Καταμεσίς τ’ ουρανού ο ήλιος τσουρούφλιζε  τα γυμνά μας μπράτσα και καθώς ο ιδρώτας έσμιγε με την...

Read more: Ο γάϊδαρος

Απόψεις

ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΠΟΙΗΣΗ

του Γιάννη Μότση Έμφυλη ή άφυλη δημιουργία Αλλά τι είναι ποίηση; Έχουν δοθεί πολλοί ορισµοί. Εµείς...

Read more: ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ...

Η επανάσταση του 1821

«Οποιος ελεύθερα συλλογάται,συλλογάται καλά». 29/5/1453 Η Αλωση της Πόλης 1463: Δέκα χρόνια μόνο...

Read more: Η επανάσταση...

Το σχολειό μας

Για ν’ αντηχήσουν στο σχολειό μας χαρούμενες φωνές, ν’ ανάψουν ξανά οι σόμπες στις αίθουσές του...

Read more: Το σχολειό μας

η λεξη

Πολλές φορές η λέξη μας επιφυλάσσει εκπλήξεις τέτοιες, που σε ανύποπτες καταστάσεις θα διάβαιναν...

Read more: η λεξη

Δημιουργίες

αδέσποτο

Τους είδα. Κατακτημένους, μίζερους, νικημένους μα καμαρωτούς, να εκδράμουν αποφασισμένοι...

Read more: αδέσποτο

Η άλλη όψη ....

της Βασιλικής Μίχα Είναι και κείνα τα σκαριά  που κουβαλούν τη μοναξιά  δεμένη στο κατάρτι.. ναυαγισμένα...

Read more: Η άλλη όψη....

καθρέφτες

Ανοχύρωτος. Γενικά. Ξένο σώμα σε βαλτώδη περίγυρο, ματαιοπονεί να 'βρει μονοπάτι που θα τον βγάλει...

Read more: καθρέφτες

Εθνικές αφηγήσεις

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια προσπάθεια αποδόμησης της εθνικής αφήγησης με τους...

Read more: Εθνικές...