Παρέμβαση του Δ. Ιατρόπουλου στην παρουσίαση του έργου του Φώτη Μότση στο "Αιτιον"

Αυτές οι βραδιές, αυτές οι συναντήσεις ουσιαστικά είναι πράξεις αντίστασης σε μια τέτοια εποχή. Εδώ είμαστε σήμερα μια συμμορία, αλλά επειδή θα ‘χουμε  νομικούς κάτω  ίσως, όχι με την παραβατική σημασία του όρου, αλλά με την αρχαία ελληνική του σημασία Συμμορία ήταν οι χορηγοί του αρχαίου αθηναϊκού στόλου. Βέβαια η λέξη πήρε άλλη διαδρομή στα χρόνια που πέρασαν. Ουσιαστικά, λοιπόν, εδώ, εσείς, απόψε, εμείς όλοι είμαστε χορηγοί ενός άλλου στόλου, ενός πνευματικού στόλου, που κάποιοι παν να τον βουλιάξουνε, αλλά υπάρχουνε και καπεταναίοι και μαστορόπουλα που δεν έχουν καθόλου σκοπό να τους χαρίσουν αυτά τα νερά κι αυτά τα καράβια. Ενας τέτοιος παλληκαράς του μυαλού είναι ο φίλος μου ο Φώτης.

Σε τεχνικό ποιητικό επίπεδο, αν και μιλήσατε έγκριτοι και διακριτοί και τοποθετήσατε και τακτοποιήσατε τη σχέση του Φώτη με την ποίηση άριστα, από το λίγο που πρόφτασα ν’ ακούσω, μια λέξη μόνο θέλω να πω, ότι υπάρχει και μια ιδιαιτερότητα σ’ αυτόν τον ποιητή. Κοιτάξτε να δείτε. Η επική ποίηση, ο τσαμπουκάς ας το πούμε έτσι απλά και λαϊκά, έχει μια δική της λεκτική διαδρομή και μια δικιά της γλώσσα, ένα δικό της λεξάρι. Το ίδιο συμβαίνει με την ποίηση του «ωδή των πολλών απέναντι στον έναν», όπως είναι η επική ποίηση, αλλά και με την ποίηση του ενός απέναντι στους πολλούς, όπως είναι η λυρική ποίηση. Έχει και αυτή το δικό της λεξάρι. Μόνο στην Ελλάδα συναντάμε όμως το φαινόμενο να αγαπάει τον θάνατο κανείς χωρίς να τον αποδέχεται. Μόνο σ’ αυτή τη γλώσσα συναντάμε νανουρίσματα που μοιάζουνε με μοιρολόγια. Μόνο σ’ αυτή τη γλώσσα η μοιρολογίστρα θα βγει πάνω από το χάρο να του διδάξει την ανθρωπιά που δεν έχει κι αν της έχει πάρει το παιδί της, αυτή θα του πει «Χάρε, αν είχες δυο παιδιά, θα σου ‘παιρνα το ένα. Το άλλο θα στο άφηνα». 

Πώς σχετίζεται ο Φώτης μ’ αυτό;. Υπάρχει ένα – θα το ονομάσω έως και φιλολογικό παράδοξο.  Αν ξαναδιαβάσει κανείς  την δουλειά του θα διαπιστώσει ότι τα λυρικά κομμάτια του χαϊδεύονται, φλερτάρουνε με την επική διάσταση, σαν να είναι ο έρωτας ένας αγώνας, ενώ τα κομμάτια του εκείνα που θέλουνε να ανοιχτούνε σε μεγαλύτερες έννοιες, σε περισσότερο κόσμο, σε άλλους είδους – αν θέλατε θα μπορούσαμε να τα πούμε ότι φλερτάρουν ακόμα με την επική διάθεση, σε άλλου είδους έτσι προσταγή του ποιήματος απέναντι  στον ιστορικό χρόνο που προτείνει ο ποιητής, - εκεί θα δείτε να υπάρχει μια γλύκα.

Εδώ λοιπόν, χωρίς να είναι οξύμωρο, ανήκει, όμως, στο χώρο του παράδοξου, αυτό το στοιχείο που έχει ο Φώτης στην ποίησή του. Και δεν το βρίσκουμε συχνά σε πολλούς, ξέρετε γιατί; Γιατί δεν είναι στοιχείο μαστοριάς, δεν είναι του μυαλού δουλειά αυτή. Αυτό, όπως λέει ο λαός ή το ‘χεις ή δεν το ‘χεις. Η περπατάς δηλαδή τσαμπουκαλίδικα στην αγάπη, τον έρωτα τον ίδιο και ξέρεις να σέβεσαι και να φιλάς το χέρι των μεγάλων ανδρών ή τα ΄χεις ξεκαθαρίσει μέσα σου, αυτό είναι άσπρο αυτό είναι μαύρο, εκείνο κίτρινο, εκείνο πράσινο. Αυτό το χάρισμα λοιπόν  και δεν είναι τυχαία αυτή η λέξη, - λέει ο Σεφέρης θα ‘ θελα να μου δοθεί αυτή η χάρη, χάρισμα ήθελε να πει ο Σεφέρης, είχα την τιμή, την ευκαιρία, την ιστορική ευκαιρία και την προσωπική τιμή να τον γνωρίσω και να κουβεντιάσω μαζί του- αυτό το χάρισμα, λοιπόν, από ταπεινοφροσύνη το ονομάζει χάρη ο ποιητής, δεν το ‘χει όλος ο κόσμος. Δεν το ‘χουν όλοι, όσοι κάθονται κάτω να πουν ξέρετε εγώ ‘μαι ποιητής και θα γράψω τώρα ποιήματα. Είναι άλλο πράγμα η ποίηση αυτή καθεαυτή σαν στάση ζωής, άλλο πράγμα ο ποιητής που μεσολαβεί ουσιαστικά για να δικάσει μέσα στον ιστορικό χρόνο κι άλλο πράγμα αυτά τα γραμμένα που αφήνουν. Καμμια φορά ο ποιητής είναι και αυτά που δεν είχε γράψει κι αρκετές φορές – να ‘στε βέβαιοι γι’ αυτό, σας το λέω μετά λόγου γνώσεως – ο ποιητής είναι και οι λευκές σελίδες γύρω από τα ποιήματά του. Υπάρχει ένα κενό γύρω-γύρω στο βιβλίο όταν του τυπώνουμε. Για τον κόσμο, για τον αναγνώστη είναι κενό. Για τον ποιητή δεν είναι κενό. Για τον ποιητή υπάρχουν πράγματα εκεί, όχι που δεν ειπώθηκαν, αλλά που δεν έπρεπε να ειπωθούν. Σ’ αυτό το επίπεδο καταλήγω για να μην σας κουράσω, σ’ αυτό το επίπεδο βάζω μέσα μου εγώ τον Φώτη και θέλω να το δηλώσω, παρουσία σας, ότι η ταπεινότητά μου, αδερφέ, σε έχει εισπράξει μεν στο ξεκίνημά σου με το μυαλό, μετά μπήκε στη μέση η καρδιά, μετά σε βούτηξα με το μυαλό μου και σε άλλαξα εκεί μέσα.

 

Γειά σας.              

 

 

Εκτύπωση

Αναμνήσεις

Το κριάρι

Ηταν φορές που γυρνώντας με τον Φώτη απ’ το σχολειό περνούσαμε απ’ το σπίτι της παπαδιάς, της...

Read more: Το κριάρι

Του Αϊ Μηνά

Κάθε χρόνο του Αϊ Μηνά ήταν μια ξεχωριστή γιορτή στο Ζωτικό. Το παρεκκλήσι στον κάμπο, ανάμεσα στα...

Read more: Του Αϊ Μηνά

ο ταχυδρόμος του χωριού και οι ζαβολιές μας

Τετάρτες, αν θυµάµαι καλά, ακούγαµαν την τροµπέτα από τη ράχη του Σταυρού. Ντούουου! Ντούουου!...

Read more: ο ταχυδρόμος...

Το έλατο

Κάποια Χριστούγεννα στο Ζωτικό, θελήσαμε κι εμείς, εγώ κι ο Φώτης, να στολίσουμε για...

Read more: Το έλατο

Απόψεις

Ο πνευματικός και ψυχικός δεσμός με το χωριό μας

Δημητρίου Μίχα,  τ. Δ/ντής της Ριζαρείου Εκκλησιαστικής Σχολής Όταν κάποιος αναφέρεται στον τόπο...

Read more: Ο πνευματικός...

Πάμε πλατεία;

του Παναγιώτη Καρρά Οι παλαιότεροι από εμάς, που μεγάλωσαν και έζησαν για αρκετά χρόνια στο χωριό,...

Read more: Πάμε πλατεία;

Η ΕΟΡΤΗ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΛΛΙΚΑΝΤΖΑΡΟΙ

Δημητρίου Μίχα τ. Δ/ντου της Ριζαρείου Σχολής    Η Ελληνική λαογραφία και παράδοση έχει γράψει όχι...

Read more: Η ΕΟΡΤΗ ΤΩΝ...

ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΠΟΙΗΣΗ

του Γιάννη Μότση Έμφυλη ή άφυλη δημιουργία Αλλά τι είναι ποίηση; Έχουν δοθεί πολλοί ορισµοί. Εµείς...

Read more: ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ...

Δημιουργίες

Αναζητώντας το κέρας της Αμάλθειας

Την άδεια σου ζωή πως να γεμίσεις? ικέτης σε προσκύνημα να γίνεις πως μπορείς ? σε απομεινάρια...

Read more: Αναζητώντας...

της στιγμής....

Δέν εἶναι ἡ ποίηση ἡ στίλβη τῆς ἀσχήμιας καί στό κατέβατό της τό ἀνάχωμα μήτε Εἶναι τό δίστομο

Read more: της στιγμής....

χάρος ηπειρώτης

                                       του Φώτη Μότση ΄Τοιμάζονται νά σφάξουν τό βαθύ τό αἷμα Νά λαξοπελεκήσουν τά πλευρά τοῦ ὄρους Νά...

Read more: χάρος...

εν τρόμω

Παραπαίουμε μέσα σε λαβύρινθους συλλογισμών. Ψηλαφίζουμε πόρτες και παράθυρα στην αναζήτηση...

Read more: εν τρόμω